In de rubriek Spreekuur beantwoorden specialisten vragen van lezers. Dit keer: ’Is snoozen slecht voor je, zoals soms wordt beweerd, of valt dat wel mee?’ Slaapexpert Floris Wouterson geeft antwoord.
Het klinkt onschuldig: nog even vijf minuten… Eén druk op de knop van de wekker en de wereld kan wachten. Maar in werkelijkheid zet je iets veel diepers in gang: je haalt je biologische klok uit zijn ritme.
Mini-jetlag
Elke keer dat je snoozet, dwing je je hersenen om opnieuw te schakelen tussen slapen en wakker worden. Dat lijkt onschuldig, maar het zorgt voor een mini-jetlag in je brein. Je hartslag stijgt, stresshormonen schieten omhoog en de natuurlijke alertheidsstijging die je lichaam normaal in de ochtend doormaakt, raakt verstoord.
Toch is snoozen zelden het echte probleem. Het is een symptoom, een signaal dat je slaap niet genoeg herstellend is of dat je bioritme anders tikt dan de klassieke 9-tot-5-maatschappij.
Diepste slaapfase
Veel mensen staan structureel te vroeg op voor hun zogeheten chronotype: hun genetische interne klok die bepaalt wanneer je van nature alert of slaperig bent. Dat zorgt ervoor dat je ’s ochtends wakker wordt midden in je diepste slaapfase, alsof je uit een ander continent komt gereisd.
We noemen dat social jetlag: leven op de klok van de maatschappij in plaats van op die van jezelf. Die klok laat zich niet zomaar herprogrammeren met wilskracht of discipline.
Structurele slaapschuld
Wie ’s ochtends drie keer op snooze drukt, vecht tegen een lichaam dat nog niet klaar is om te ontwaken. Dat kan een teken van een verstoord bioritme zijn, maar evengoed van een structurele slaapschuld. Hoe vaker dat gebeurt, des te groter de kans dat je herstel onder druk komt te staan.
Sommige mensen zeggen: „Ik vind het zalig om nog even te doezelen.” Prima, als dat echt zo is. Maar weet dat het een aanslag op je mentale frisheid gedurende de dag is.
De oplossing zit niet in een luidere wekker, maar in het herstel van de afstemming tussen jouw biologie en je leefstijl. Want zodra die twee weer samenvallen, heb je geen snoozeknop meer nodig. Dan weet je lichaam precies wanneer het tijd is om wakker te worden.
Bron: Telegraaf

